| 1954 ж. |
Бұл жарылысты қуат баламалы Хиросимаға және Нагасаки алып тасталған мыңдаған бомбалардың жарылысына болды. Олардың iшiнен көпшiлiктiң бiрнеше жапон балық аулайтын шхуналарының балықшылары сынаулардың садағаларымен сәуле ауруына байланысты 60 жылдарға дейiн өмiр сүрмеп өлетiн болды. Қиратушы толқын және радиоактивтi тұнбалықтар бүкiл әлемденiң абыржулар шақырды. Жапониядағы бикиниiн күннiң 1 наурызының содан берiлерi әлемге күрестiң ұлттық күнi сияқты атап өтедi.
Атоллдағы сынаулардың термоядролық қаруларына қарсы наразылықпен атақты ағылшын математикалары және философты сөз сөйледi Бертран Расселдi. Оның сөз сөйлеуiне тағы басқалар үздiк ғалымдарды альберта Эйнштейн, Фредерик Жолио-Кюридың нобелдiк лауреаттардың арыздары ердi. Нәтижеделер батыс және шығыстың ғалымдарының Пагуош қозғалысын құрастырылды. Бұл халықаралық үкiметтiк емес ғылыми ұйым пагуош қозғалысы.
Оның мақсаты беделдi ғалымдар және ықпал етiлген саяси қайраткерлердiң әлемiнiң әртүрлi елдерiнiң өкiлдерi бәрi бiрге жинау. Қозғалыстың қатысушылары қарулы дауларды пайда болуды қауiп-қатердiң төмендетуiнде және глобалдi мәселелердiң бекiтуiрек бiрлескен шешiмiнiң iздеу салы қызықтырған. Бұл қозғалыстар итонның американдық кәсiпкер Сайрусының қолдауының жанында 1957 жылдың 7ден10 шiлдене дейiн ядролық соғыстың қауiбi дүниелiк саясаттың ең маңызды тұрғылары, жеке алғандаларды талқыланатын ғалымдардың бiрiншi кездесуi өткен канадалық орын Пагуоштан атауды алды.
Пагуош қозғалысы 1995 жылда әлемнiң нобелдiк сыйлығы соттаған. |
|
en
|
kz |
de
|
ru
|
ar
|
cn
|
jp
|
кино