| 1889 ж. |
Эйфель мұз қату конструктордың 1889 жылының күнi бұл француз байрағының мұнарасының төбесiнде орнатты. Өзi Париждың танылатын сәулеттiк назар аударарлығының Эйфел мұнарасының конструкциясы бүгiн. Ол Францияның нышаны сияқты бүкiл әлемде белгiлi. Өзiмнiң конструкторы оның жай ғана 300-метрлiк мұнарасымен деп атады. Айтпақшы, Эйфел мұнарасы уақытша имараттар сияқты ойланып қалды.
Оның мақсатымен 1889 жылдың париждiк бүкiләлемдiк көрмесiнiң кiретiн аркасымен қызмет көрсетуге болды. Мұнараны жиырма жылдар өткесiн бойынша көрмелерден кейiн апарып беруге жоспарлады. Имараттың жоспарлалған қиратылуынан бiрақ өзi жоғарғы жақтарда орнатылатын радиоантенналар құтқарды. Сонымен, бұл атақты имараттың тарихы.
Француз өкiметтерi Француз төңкерiсiнiң ғасырлық мүшелтойының жадына бүкiләлемдiк көрмелердi жасауға шештi. Белгiлi инженер Густав Эйфельнiң Парижының қалалық әкiмшiлiгi тиiстi ұсынысты енгiзуге сұрады. Эйфель бұл моментке дейiн столдағы оларда тозаңдаған 300-метрлiк темiр мұнарасының өз сызбалары қарастыруға көрсеттi. Эйфельнiң 1884 жылдың 18 қыркүйегi жобаға бiрлескен патенттiң өз қызметкерлерiмен алды. 1886 жылдың 1 майы келешек бүкiләлемдiк көрменiң сәулеттiк әлпетi анықтауы керек болатын сәулеттiк және инженерлiк жобалардың жарысын ашылды.
Жарыстағы бұлары 107 талапкерлерге қатысты, бiрақ дәреженiң не бiрiне жұмыстарының көпшiлiгi Эйфель ұсынған мұнаралар жобаларды қайталады. Эйфельнiң жобасы жинап келгенделер 4-шi жеңiмпаздар бiр болды. Эйфель сонда ақырғы өзгерiстер оған конструкцияның бастапқы таза инженерлiк схемасы және сәндiк варианттың аралығында ымыраласу табылып енгiздi. Анығындалар, комитет Эйфельнiң жоспарында тоқтайды.
Дiлгiрлiгi бар Эйфельнi жарыстың бiрiншi сый ақысын жаулап алып айқайлап жiбердi : «300-метрлiк жалау сырық орналасқан елмен жалғызданның Франция !»
Эйфел мұнарасы қырығырақ жылдар бойыда әлемдегi ең жоғары имарат болды, хеопстың пирамидасының сол уақытқа дейiнiнiң өзi биiк ғимараттары, Кельннiң және шiркеулердi Ульмский екi есе дерлiк жоғары.
Ол 1930 жылда бiрақ нью-йорктегi билдинг Крайслердi асып түстi. |
|